Türkmenistan’daki Türk Firmalar Zorlanıyor

Türkmenistan’da faaliyet gösteren Türk şirketlerinin son zamanlarda çeşitli sorunlarla karşı karşıya olduğu belirtiliyor. Sorunların temelinde ise Türkmen hükümetinin kararlarının belirsizliği ve son zamanlarda düşen petrol fiyatları gösteriliyor.

Orta Asya haberlerini yayınlayan eurasianet.org sayfası Türkmenistan’daki faaliyet gösteren Türk şirketlerinin sorunları hakkında bir analiz haber yayınladı.

Türkiye’den gelen işadamlarının Türkmenistan’da özellikle gaz kuyuları çalışması ve ülkedeki görkemli inşaat projelerinde önemli başarıları elde ettikleri biliniyor. Ancak bu başarılarına rağmen Türk yatırımcıları son zamanlarda ülkede çeşitli sorunlarla karşı karşıya bulunuyor.

Türkmenistan’ın inşaat sektöründe Türk firmaların yaptığı projelerin başında Avaza geliyor. Hazar kıyısında bir lüks tesis-sergi olan ve yaklaşık 5 milyar dolara mal olan bu merkez Türk müteahhitleri tarafından inşa edildi. Türkmenbaşı deniz limanında ise başka bir Türk şirketi 2013 yılından bu yana 1,5 milyar dolar maliyetle onarım işlerini yapıyor.

ABD büyükelçiliğinin 2006 yılında yayınladığı rapora göre, Türk şirketi rekabet olmadan verilen sözleşmelere ülkedeki inşaat projelerinin yaklaşık yüzde 60’ını üstlenmiş durumda. Türkiye Kalkınma Bakanlığı’nın 2013 yılındaki verilerine göre ise Türk şirketlerinin Türkmenistan ekonomisine doğrudan yatırımları 32 milyar dolar oldu ve bu ülkedeki yabancı yatırımların yaklaşık beşte birini oluşturuyor.

Ancak son dönemde Türkmenistan’daki Türk şirketlerinin şikayetlerinin giderek artması bu ülkedeki yatırım ortamının “öngörülemeyen ve çoğunlukla olumsuz gelişmelere” sahne olduğunu gösteriyor. Türkmenistan’ın ihracatının yüzde 90’ını oluşturan petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki sert düşüşler tüm yabancı yatırımcılar için artan risklere neden oluyor.

Bu arada Türkmenistan Savunma Bakanlığı Türk kökenli Alman işadamı Adem Doğan’ın tavuk çiftliklerine el koydu. Ayrıca sorun yaşayan 20 Türk şirketi Türkmen hükümetine karşı 1 milyar dolar tazminat davası açtı.

Adı gizli kalmak şartıyla EurasiaNet.org sitesine konuşan bir uzmana göre özellikle inşaat sektöründe çalışmakta olan önemli sayıdaki Türk şirketleri 2006 yılından bu yana, yani Gurbanguli Berdimuhamedov’un iktidara gelmesi ile iş kaybı yaşadığı için Türkmen hükümetine karşı çeşitli yasal işlemler başlatmış durumda.